Wróć na BHP.PL

Kiedy używać ochronników słuchu w pracy? Praktyczny przewodnik

Opublikowano: 18.07.2025

Hałas w miejscu pracy może być nie tylko uciążliwy, ale i szkodliwy dla zdrowia. Ochronniki słuchu, takie jak zatyczki czy nauszniki, to skuteczne narzędzie do ochrony słuchu, ale kluczowe jest ich odpowiednie stosowanie. W tym artykule wyjaśnimy, kiedy należy używać ochronników słuchu, jakie są ich rodzaje i jak je prawidłowo dobierać, aby zapewnić bezpieczeństwo i komfort.

Kiedy ochronniki słuchu są konieczne?

Ochronniki słuchu należy stosować w sytuacjach, gdy poziom hałasu w miejscu pracy przekracza bezpieczne granice lub utrudnia komfort pracy. Oto kluczowe momenty, kiedy warto je założyć:

  1. Wysoki poziom hałasu (powyżej 80 dB):
    • Zgodnie z polskimi przepisami BHP, przy poziomie hałasu powyżej 80 dB pracodawca powinien zapewnić ochronniki słuchu, a powyżej 85 dB ich stosowanie jest obowiązkowe. Przykłady: praca przy maszynach budowlanych, w tartakach, na lotniskach czy w fabrykach.
    • Hałas na poziomie 85 dB odpowiada dźwiękowi kosiarki lub ruchu ulicznego. Długotrwała ekspozycja bez ochrony może prowadzić do trwałego uszkodzenia słuchu.
  2. Praca w zmiennym środowisku akustycznym:
    • Jeśli w Twojej pracy występują nagłe, głośne dźwięki (np. wybuchy, uderzenia młotów pneumatycznych), ochronniki słuchu są niezbędne, nawet jeśli średni poziom hałasu jest niższy.
  3. Komfort psychiczny i koncentracja:
    • W biurach open space, gdzie hałas (np. rozmowy, telefony) oscyluje w granicach 50-60 dB, ochronniki mogą pomóc w skupieniu, choć nie są obowiązkowe. Słuchawki wygłuszające lub zatyczki są wtedy wyborem indywidualnym.
  4. Długotrwała ekspozycja na hałas:
    • Nawet umiarkowany hałas (np. 70 dB przez 8 godzin dziennie) może powodować zmęczenie i stres. W takich przypadkach ochronniki pomagają zminimalizować dyskomfort.

Rodzaje ochronników słuchu

Wybór odpowiedniego rodzaju ochronników zależy od środowiska pracy i indywidualnych potrzeb:

  • Zatyczki do uszu:
    • Jednorazowe (np. piankowe): Tanie, łatwe w użyciu, idealne do krótkotrwałego stosowania.
    • Wielorazowe (np. silikonowe): Wygodne, łatwe do czyszczenia, dobre do regularnego użytku.
    • Zalety: Małe, dyskretne, łatwe do noszenia przez długi czas.
    • Wady: Mniejsza ochrona przy bardzo wysokim hałasie.
  • Nauszniki ochronne:
    • Zakrywają całe ucho, zapewniając wysoki poziom tłumienia hałasu (nawet do 30 dB).
    • Zalety: Skuteczne w bardzo głośnych środowiskach (np. budowa, przemysł ciężki).
    • Wady: Mogą być mniej wygodne przy długim noszeniu, szczególnie w ciepłe dni.
  • Słuchawki aktywne (z redukcją szumów):
    • Idealne do biur lub środowisk o umiarkowanym hałasie. Wyciszają tło, ale pozwalają słyszeć rozmowy czy alarmy.
    • Zalety: Komfort i możliwość użytkowania w pracy biurowej.
    • Wady: Wyższy koszt.

Jak prawidłowo używać ochronników słuchu?

  1. Dopasowanie:
    • Zatyczki: Uformuj je w palcach, włóż do ucha i przytrzymaj, aż się rozprężą, szczelnie wypełniając kanał słuchowy.
    • Nauszniki: Upewnij się, że dobrze przylegają do głowy, bez szczelin.
  2. Higiena:
    • Jednorazowe zatyczki wyrzucaj po użyciu. Wielorazowe myj wodą z mydłem lub specjalnym środkiem.
    • Nauszniki czyść regularnie, szczególnie poduszki uszczelniające.
  3. Czas stosowania:
    • W środowiskach powyżej 85 dB noś ochronniki przez cały czas ekspozycji na hałas.
    • W biurze używaj ich w razie potrzeby, np. podczas pracy wymagającej skupienia.

Kiedy ochronniki mogą nie wystarczyć?

W ekstremalnych warunkach (hałas powyżej 100 dB, np. przy odrzutowcach), konieczne może być łączenie zatyczek i nauszników dla maksymalnej ochrony. W takich przypadkach pracodawca powinien też wdrożyć inne środki, jak skrócenie czasu ekspozycji czy izolacja źródeł hałasu.

Ochronniki słuchu to prosty, ale skuteczny sposób na ochronę zdrowia i poprawę komfortu pracy. Używaj ich zawsze, gdy hałas przekracza 80 dB, w sytuacjach nagłych głośnych dźwięków lub gdy potrzebujesz skupienia w hałaśliwym środowisku. Wybierz odpowiedni typ ochronników i pamiętaj o ich prawidłowym stosowaniu oraz higienie.

Czy w Twojej pracy używasz ochronników słuchu? Jakie rozwiązania sprawdzają się u Ciebie? Podziel się w komentarzu!

nauszniki