Lato to nie tylko czas urlopów, ale również okres, w którym wysokie temperatury mogą stanowić realne zagrożenie dla zdrowia i życia pracowników. Upały wpływają na koncentrację, wydolność organizmu oraz zwiększają ryzyko wypadków przy pracy. Szczególnie narażone są osoby wykonujące obowiązki na otwartej przestrzeni, w halach produkcyjnych czy magazynach.

Jak przetrwać upał w pracy? Oto najważniejsze zasady bezpieczeństwa.

---

Dlaczego upał jest niebezpieczny?

Podczas wysokich temperatur organizm intensywnie się poci, aby utrzymać właściwą temperaturę ciała. Wraz z potem tracimy wodę oraz elektrolity. Jeśli nie uzupełniamy płynów, może dojść do:

• odwodnienia,
• wyczerpania cieplnego,
• udaru cieplnego,
• omdleń,
• spadku koncentracji,
• zwiększonego ryzyka wypadków przy pracy.

Już niewielkie odwodnienie obniża sprawność psychofizyczną, dlatego odpowiednia profilaktyka jest podstawą bezpiecznej pracy.

---

Jak chronić się przed upałem? 10 praktycznych zasad

1. Pij wodę regularnie

Nie czekaj na uczucie pragnienia.

Najlepiej wypijać niewielkie ilości wody co 15–20 minut. Unikaj dużych ilości słodzonych napojów oraz alkoholu.

---

2. Noś odpowiednią odzież

Najlepiej sprawdza się odzież:

• jasna,
• przewiewna,
• wykonana z materiałów oddychających,
• dostosowana do wykonywanej pracy.

Jeżeli stanowisko wymaga stosowania środków ochrony indywidualnej, należy korzystać z modeli zapewniających możliwie najlepszy komfort cieplny.

---

3. Rób częstsze przerwy

Przy wysokiej temperaturze organizm szybciej się męczy.

Krótki odpoczynek w zacienionym lub klimatyzowanym miejscu pozwala obniżyć temperaturę ciała i zmniejszyć ryzyko przegrzania.

---

4. Unikaj największego nasłonecznienia

Jeżeli charakter pracy na to pozwala, najcięższe zadania warto wykonywać rano lub późnym popołudniem.

---

5. Korzystaj z nakrycia głowy

Przy pracy na zewnątrz kapelusz lub czapka z daszkiem znacząco ograniczają ryzyko udaru słonecznego.

---

6. Chroń skórę

Promieniowanie UV działa nawet podczas lekkiego zachmurzenia.

Warto stosować kremy z filtrem SPF oraz okulary przeciwsłoneczne posiadające odpowiednie certyfikaty.

---

7. Jedz lekkie posiłki

W upalne dni lepiej wybierać:

• owoce,
• warzywa,
• sałatki,
• produkty bogate w wodę.

Ciężkostrawne potrawy dodatkowo obciążają organizm.

---

8. Obserwuj swój organizm

Nie ignoruj takich objawów jak:

• zawroty głowy,
• nudności,
• silne osłabienie,
• bóle głowy,
• nadmierna senność,
• przyspieszone tętno.

Mogą świadczyć o przegrzaniu organizmu.

---

9. Reaguj na objawy udaru cieplnego

Do najgroźniejszych objawów należą:

• bardzo wysoka temperatura ciała,
• zaburzenia świadomości,
• utrata przytomności,
• gorąca i sucha skóra.

To stan zagrożenia życia wymagający natychmiastowego wezwania pomocy medycznej.

---

10. Dbaj o współpracowników

Praca podczas upałów wymaga wzajemnej obserwacji.

Jeżeli zauważysz, że współpracownik wygląda na osłabionego lub zdezorientowanego, nie bagatelizuj sytuacji.

---

Obowiązki pracodawcy podczas upałów

Pracodawca ma obowiązek zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy. W okresie wysokich temperatur oznacza to między innymi:

• zapewnienie pracownikom napojów,
• ograniczanie narażenia na wysoką temperaturę,
• organizację pracy minimalizującą skutki upałów,
• zapewnienie odpowiedniej wentylacji lub klimatyzacji tam, gdzie jest to możliwe,
• informowanie pracowników o zagrożeniach związanych z wysoką temperaturą.

Obowiązek zapewnienia napojów dotyczy m.in. pracy wykonywanej na otwartej przestrzeni przy temperaturze powyżej 25°C oraz pracy w pomieszczeniach, gdy temperatura przekracza 28°C. Wynika to z obowiązujących przepisów BHP.

---

Jakie zawody są najbardziej narażone?

Największe ryzyko dotyczy osób pracujących:

• na budowach,
• w magazynach,
• na halach produkcyjnych,
• w rolnictwie,
• w transporcie,
• przy drogach,
• w energetyce,
• w leśnictwie,
• w służbach komunalnych.

---

Najczęstsze błędy podczas upałów

❌ Picie wyłącznie kawy lub napojów energetycznych

❌ Pomijanie przerw

❌ Praca bez nakrycia głowy

❌ Ignorowanie pierwszych objawów odwodnienia

❌ Zbyt ciężkie posiłki

❌ Brak uzupełniania elektrolitów

---

Podsumowanie

Upały to nie tylko dyskomfort, ale realne zagrożenie dla zdrowia i bezpieczeństwa pracy. Odpowiednie nawodnienie, właściwa organizacja pracy oraz przestrzeganie zasad BHP pozwalają znacząco ograniczyć ryzyko przegrzania organizmu.

Bezpieczeństwo podczas wysokich temperatur to wspólna odpowiedzialność pracodawcy i pracowników.

---

FAQ – najczęściej zadawane pytania

Czy pracownik może odmówić pracy podczas upału?

Jeżeli warunki pracy stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia lub życia, pracownik może powstrzymać się od wykonywania pracy, niezwłocznie informując o tym przełożonego.

Od jakiej temperatury pracodawca musi zapewnić wodę?

Przy pracy na otwartej przestrzeni powyżej 25°C oraz w pomieszczeniach, gdy temperatura przekracza 28°C, pracodawca ma obowiązek zapewnić pracownikom napoje.

Jak rozpoznać udar cieplny?

Najczęściej pojawiają się wysoka temperatura ciała, zaburzenia świadomości, gorąca sucha skóra, przyspieszony oddech i utrata przytomności.

Czy klimatyzacja w miejscu pracy jest obowiązkowa?

Nie. Przepisy nie nakładają obowiązku montażu klimatyzacji, jednak pracodawca musi zapewnić bezpieczne warunki pracy oraz ograniczać skutki wysokiej temperatury odpowiednimi rozwiązaniami organizacyjnymi lub technicznymi.

Ile wody należy pić podczas upałów?

Najlepiej pić regularnie małe porcje wody przez cały dzień. Przy intensywnej pracy fizycznej zapotrzebowanie na płyny znacząco wzrasta i zależy od warunków pracy oraz indywidualnych potrzeb organizmu.